Повеќето вработени во Македонија мислат дека со платата е завршено — данокот се плаќа секој месец преку МПИН и толку. Тоа е точно за најголемиот дел, но покрај месечниот данок постои и годишна пресметка на данокот на личен доход. За многумина таа е формалност што УЈП ја подготвува автоматски; за оние со повеќе извори на доход, може да значи доплата или поврат. Еве што треба да знаете.
Што е годишната даночна пријава
Данокот на личен доход во Македонија се плаќа аконтативно во текот на годината — на пример, од платата се задржува 10% секој месец и се пријавува во МПИН. На крајот на годината се прави годишна пресметка: се собираат сите доходи на физичкото лице за таа година, се применува годишниот личен одбиток, и се утврдува дали вкупно платениот данок е точен, премногу или премалку.
Ако сте плаќале точно преку платата и немате друг доход, годишната пресметка обично се затвора без разлика. Ако имате повеќе извори — плата кај повеќе работодавачи, хонорари, закупнина, доход од странство — токму годишната пресметка ги спојува и утврдува конечната обврска.
За кого е релевантна
- Само една плата, еден работодавач → најчесто ништо за плаќање; пресметката е усогласена со МПИН.
- Повеќе работодавачи или сменa во текот на годината → личниот одбиток можеби е применет повеќепати, па годишно се коригира.
- Хонорари / договори за дело → друг личен доход што влегува во годишната пресметка (види договор за дело vs вработување).
- Закупнина, капитални добивки, доход од странство → се пријавуваат и се вклучуваат во годишната основица.
Како УЈП ја подготвува (е-Личен данок)
УЈП има електронски систем за е-Личен данок во кој годишната пресметка се пред-пополнува од податоците што ги имаат (плата преку МПИН, исплатени хонорари итн.). Улогата на граѓанинот е да:
- Се најави во системот за е-Личен данок на УЈП.
- Ја прегледа пред-пополнетата годишна пресметка.
- Додаде доходи што системот ги нема (пример: доход од странство).
- Ја потврди во рокот што го определува УЈП.
Роковите за преглед и потврда се определуваат секоја година од УЈП и знаат да се менуваат. Проверете го тековниот рок на ujp.gov.mk пред да се потпрете на датум од текст или пример.
Личен одбиток на годишно ниво
Личниот одбиток што месечно ја намалува основицата (види Личен одбиток за плата) има и годишен збир. Ако личниот одбиток не е целосно искористен во некои месеци — на пример при многу ниска или нула плата — неискористениот дел може да се пресени преку годишната пресметка. Ова е една од главните причини поради кои некои добиваат поврат на данок.
Чести грешки
- Двојно искористен личен одбиток при две истовремени плати — води до доплата на годишно ниво.
- Незапишан хонорар или доход од странство — обврската постои и без покана; недекларирањето носи ризик.
- Претпоставка дека „платата покрива сѐ" — точна само за наједноставниот случај.
- Чекање до последен ден — системот и роковите се менуваат; проверете рано.
Каде помага софтверот
Годишната пресметка е онолку лесна колку што се уредни месечните податоци. Ако платите, придонесите и данокот се точни и комплетни во МПИН секој месец, годишната пресметка е потврда, не изненадување. Merot HRS ги води платите, придонесите и МПИН излезите за целата година на едно место, а Merot Finance ги поврзува и другите даночни обврски на фирмата (ДДВ-04, е-Фактура, ПДД-ГИ за исплатени хонорари).
За основите на месечната пресметка од која тргнува сето ова, погледнете го водичот Плата во Македонија 2026.
Најчесто поставувани прашања
Дали морам да поднесувам ако имам само една плата? Обично не активно — УЈП ја подготвува пресметката и таа е усогласена со МПИН. Сепак, вреди да ја прегледате.
Кога е рокот? Го определува УЈП за секоја година и се менува — проверете на ujp.gov.mk.
Може ли да добијам поврат? Да — најчесто кога личниот одбиток не бил целосно искористен во текот на годината, или кога сте платиле повеќе отколку што е конечната обврска.